Gaztaina poltsa

Negu gorria hasi berri da. Hotz gero eta handiagoa egiten du, eta haize boladek ezpatek nola jotzen dute nire aurpegi biluziaren aurka. Manta gehiago beharko ditut gaua banku honetan pasatzeko asmoa badut, baina oso txiro nabil azken aldian. Bi egun daramatzat ezer jan gabe, eta nire urdaila negar batean ari da aspaldi, baina ez dut kontsolatzeko modurik. Nire aurretik pasatzen den jendeak harriduraz begiratzen dit. Harriduraz, penaz, eta baita mespretxu punttu batez ere. Lehenengo hortza erori berri izango duen neskatilatxo bat pasa da  eserita nagoen bankuaren aurretik. Bota sendo eta iletsuak daramatza galtzerdi potoloen gainean. Beroki luze bat, eta aurpegia ia guztiz ezkutatzen dion bufanda. Masail gorrixkak eta begi biziak ikusten zaizkio soilik. Gaztaina poltsa bat darama eskuan; eskularru goxo batek babestutako eskua, noski. Niri begira geratu da momentu batez, amaren eskuari tiraka. "Ama, zer egiten du gizon horrek hor? Ez al du hotzik?" Jakingo bazenu zer den hotza, maitea... "Ez du etxerik, Kattalin. Tira, goazen." "Ama, hotz izango da! Zerbait egin behar dugu!" "Ezin dugu ezer egin! Goazen!" Haserretzen hasi da ama. "Segundutxo txikitxo bat, amatxo. Oraintxe nator!" Korrika etorri da niregana, eta gaztaina poltsa eman dit. "Tori! Bero-bero daude, ikusiko duzu! Nik ez ditut nahi, eta esku artean hartzen badituzu goxo-goxo egongo zara! Benetan!" Begi disdiratsuz begiratzen dit, nik poltsa hartzeko zain. Eskua luzatu, eta eskerrak eman dizkiot irribarre erraldoi batez. Hunkitu egin nau neskatoak! Buelta erdi eman, eta amarengana itzuli da korrika. "Bota egin behar nituen, ama, eta bero zeuden, eta gizon hori hotz. Ez haserretu!" "Benga, goazen!" Joan baino lehen, azken begirada bat bota dit, eta irribarre egin du ni gaztaina poltsari besarkatuta ikustean. Eskuak bakarrik ez, bihotza ere berotu dit txikiak!

Sugarrek desagerrarazi zuten arte

Negua zen. Negu gorria.

Eta hotz zen, oso hotz.

Halako batean, sua agertu zen bere bizitzan.

Beso irekiz eman zion ongietorria.

Bero zegoen haren ondoan.

Bero, goxo, ia-ia negua izango ez balitz bezala.

Pozik zegoen oso; eta bero.

Berotasuna, baina, erredura bihurtu zen pixkanaka.

Berotasuna ematen ziola zioen hala ere;

batzuetan pixka bat pasatzen zela,

baina nahi gabe.

Halakoxea zela sua.

Sua zen, eta erre egiten zuen.

Min egiten zion arren, ez zen haren errua …

“Nahi gabe” egiten baitzion mina.

Sufrimendua ere hasi zen denbora gutxira,

baina berotasuna galtzeak beldurra ematen zion.

Beldur zen negu gorrira itzuli behar izateaz;

nahiago zuen erretzen jarraitu.

Hainbeste erre, guztiz erre zen arte.

Sugarrek desagerrarazi zuten arte.

Hareazko ametsak.

Hareazko ametsen menpe bizi izan naiz urte askoz. Behin eraiki, eta olatu nimiño batek eramaten dituela ikustean, sendoagotzen saiatu naiz; ondoko mutil harroxkoak suntsitu du berriro. Saiatu eta bersaiatu, beste batek hausten ez baditu nik neuk eraisten ditut, azken hondar alea falta baitzaie batzuetan; formarik gabeak dira besteak.
Gaur, ordea, burdinazko gaztelua eraikiko dut. Erraz egiten ziren harezkoak, berehala bukatzen nituen guztiak... Baina efimeroak ziren oso. Burdinazko gaztelua eraikitzen urteak pasa ditzakedan arren, badakit bukatuko dudala; lortuko dudala nire helburua. Gaurkoan bai.

Egizu jauzi.

Jaio bezain laster, bide batean edo bestean jartzen zaitu bizitzak. Bideetako batek antzokiko eserlekuetara eramaten zaitu; eserleku erosoak dira, eta ikusle bakoitzak bat du bermatuta. Beste bideak, ordea, antzokiko eszenatoki gainera eramaten zaitu; bertan, rol arrotz bat antzeztu behar duzu. Aktore gehienek ez dute beren lana maite. Badakite badagoela eszenatokitik jauzi egiteko aukera, eserleku eroso horietako batean eseri eta antzezlana gustura ikusi ahal izateko. Batzuek berehala hartzen dute erabakia: jauzi egin, eta eserlekurik ez badago ere lurrean eseriko direla diote, aktore lanak egiteaz aspertu baitira dagoeneko. Hala ere, lurrean hotz handiagoa egiten du. Gainera, eserlekuetako ikusle batzuek uste dute antzezleek ez dutela eserleku bat merezi; beste batzuk eserleku bat uzteko prest daude, ordea, eta eskua luzatzen diete aktoreei errazago salto egin dezaten. Aktoreetako asko beldurtiak dira, baina: estenatokitik jauzi egiten badute, ezin izango dira berriro ere itzuli. Agian lurrean eseri beharko dira betiko, eta ez dute halakorik nahi. Izan ere, eszenatokian badute leku bat. Deserosoa da, bai, baina leku bat da azken finean. Asko erretiratuko dira aktore, armairutik irten ezinean.
   

Neska perfektuek ikaratu egiten ninduten.

Neska perfektuek ikaratu egiten ninduten. Ez nintzen haiengana hurbiltzera ausartzen, gaizki usainduko ote nuen beldurrez. Haien eta nire artean izugarrizko desberdintasunak zeudela iruditzen zitzaidan, substantzia desberdinez osatuta bageunde bezala. Haien esku hotzek ez zuten izerdi tantarik botatzen, eta ez ziren sekula santan zikintzen. Haien ileak forma zehatz hori mantzentzen zuen beti. Ez zekiten zer zen ere ukondoak gorputzaren kontra estutu beharra, besapeetako orban ilun eta lotsagarri horiek ezkutatu nahian. Ez zuten inoiz, sekula sentitzen odol jario txiki hori, konpresa indartsuenak ere jasan ezin duen extra hori, beldurgarriro zure izterren artetik ihes egiten duena. Ez, inoiz ez; haien hilekoa diskretua zen; ama natura haien alde zegoen beti eta ez zien huts egiten. Nire normaltasuna inoiz ez zen haien fintasunaren parean egongo; beranduegi zen, gure arteko aldea handiegia zen zegoeneko.

- Alice Munro, nik itzulia.

"A friend is someone who likes you"

Lagun bat da gustuko zaituen norbait

Mutil bat izan daiteke

edo neska bat

edo katu bat

edo txakur bat

eta baita sagu zuri bat ere.

Zuhaitz bat beste lagun mota bat da.

Ez du zurekin hitz egiten, baina badakizu gustuko zaituela,

sagarrak, gereziak, madariak edo, batzuetan,

kulunkatzeko leku bat ere ematen baitizu.

Errekatxo bat lagun bat izan daiteke modu berezi batean.

Marmar lasaigarriak xuxurlatzen dizkizu belarrira,

oinak freskatzen eta bere ertzean esertzen uzten, isilean,

hitz egiteko gogorik ez duzunean.

Haizea ere lagun bat izan daiteke.

Abesti goxoak kantatzen dizkizu gauero

loak hartzear bakarrik sentitzen zarenean.

Atzealdetik bultzatzen zaitu oinez zabiltzanean

eta udazkeneko hostoak dantzan jartzen ditu zuretzat.

Beti dago zurekin, noranahi zoazela ere,

eta horrelaxe erakusten dizu gustuko zaituela.

Batzuetan, ez dakizu oso ziur zure lagunak nor diren.

Batzuetan, hor daude beti,

baina haien ondotik pasa eta ez zara konturatzen

modu berezi batean gustuko zaituztela.

Batzuetan, lagunik ez duzula pentsatu arren,

hartu lasai, begiratu ingurura:

beti aurkituko duzu norbait zuri irribarretsu begira,

edo txakur bat buztana bereziki azkar mugitzen duena zu ikustean,

edo zuhaitz bat haren gainera erraz igotzen uzten dizuna,

edo errekatxo bat ixilik egon nahi duzunean

ixilik egoten uzten dizuna.

Batzuetan, zuk zeuk aurkitu behar duzu zure laguna.

- Joan Walsh Anglund, nik itzulia.

Aurkezpenik ez, eskerrik asko.

Ados, kontzentratu. Inpresio ona eman behar duzu, jatorra izan baina ez hurbilegia, eta egin irribarre. Ados. Prest nago.
Eskua eman dit, baina ni banago bere masailera bidean jada. Mugimendu xelebre batekin keinua disimulatzen saiatu naiz, baina konturatu da; nik eskua atera arren, berea poltsikoan sartu eta musu bat eman dit masail batean. Hala ere, burua mugitu dudanean beste masailean ere musu bat eman diezadan, atzera egin du. Tonto aurpegi izugarria nirea... baita berea ere; zertan ari naizen galdetuko dio bere buruari, noski. Edo errudun sentituko da agian, bi musu eman ez dizkidalako... edo nik egin dut gaizki?
Irribarre urduri bat, buelta erdi eta banoa hemendik. Honetarako ere ez naiz gai; ikaragarria.